Wetenschappelijke ondersteuning bij het ondernemen

Aard Groen, hoogleraar Innovatief Ondernemen, over VentureLab Twente

“Wat wij hier doen wordt internationaal herkend als zeer bijzonder. Vanuit de Verenigde Staten, om een voorbeeld te noemen, is grote belangstelling voor onze werkwijze.” Aard Groen, hoogleraar Innovatief ondernemerschap aan de Universiteit Twente, is trots op ‘zijn’ vinding. In het VentureLab Twente worden rondom technologische innovaties bedrijven met groeipotentie opgestart, geholpen door een speciaal programma van training, coaching en wetenschappelijke kennis.

“Het idee voor het VLT is ontstaan vanuit de vraag hoe het mogelijk is dat de bedrijven die in de afgelopen 25 jaar als spin-off van de Universiteit Twente (UT) zijn gestart, vaak klein zijn gebleven. Ondanks goede producten variëren ze van eenmanszaken tot bedrijven met ongeveer tien mensen in dienst, terwijl uit veel van die ideeën ook grotere bedrijven kunnen ontstaan. Een van de belangrijke pijlers van de VLT methode is teamvorming. Vaak is het probleem dat de ondernemer teveel bezig is met het perfectioneren van zijn product, zonder de juiste kennis van de markt. Bijna geen enkele ondernemer heeft alle kennis en vaardigheden om een onderneming op te zetten die is toegerust op groei. Via de methode van het VentureLab leren we de ondernemers in spe hoe zij van hun idee een succesvolle, grotere onderneming kunnen maken. Daarom is de kern van de methode de vorming van teams die zich bezig houden met het bouwen van een bedrijf rondom een nieuw product. Die teams kunnen bijvoorbeeld bestaan uit een algemeen directeur, financieel directeur, een technisch manager, een bedrijfsleider en een directeur marketing. Ze hebben allemaal hun eigen competenties en vormen samen de ideale combinatie om een technisch of technologisch bedrijf in de markt te zetten en te houden.” Tijdens het project wordt veel aandacht besteed aan persoonlijke- en groepsvaardigheden. Groen is niet bang dat de teams snel uit elkaar spatten. “Microsoft is daar een goed voorbeeld van, de mensen van het eerste uur zijn nog steeds actief bij het bedrijf betrokken, dat heeft te maken met een goed team dat aan de basis staat.”

Onderzoek naar deelnemers

Aard Groen heeft eerder via het project Kansrijk Eigen Baas starters geleerd een bedrijf op te zetten. De deelnemers werden in een half jaar tijd opgeleid tot ondernemer; ze leerden netwerken, ondernemingsplannen schrijven en -verdedigen en kredieten regelen. Van de 360 deelnemers heeft meer dan de helft een eigen onderneming opgebouwd. Na drie jaar bestaat negentig procent nog steeds en dat is een hoog percentage. Landelijk schommelt het aantal bedrijven dat na zoveel tijd succesvol is tussen de veertig en zestig procent. Bedrijven die gestart zijn met de TOP-regeling vormen een andere bron van kennis. Door middel van deze regeling worden ondernemers die starten vanuit een universitaire omgeving, een periode ondersteund met allerlei faciliteiten. Groen: De ervaringen van onder andere Kansrijk Eigen Baas en de TOP-regeling zijn meegenomen in het onderzoek en nu gaan we nog een stap verder. We willen vooral weten hoe het komt dat het ene bedrijf flink groeit en het andere blijft steken. De deelnemers moeten bijvoorbeeld een dagboek bijhouden waarin de vorderingen worden genoteerd. Die dagboeken worden gebruikt in de coaching en de data vormen prima onderzoeksmateriaal. Je kunt zien hoe ondernemingsprocessen lopen, hoe bedrijven groeien, wat de rol is van netwerken en welke strategie succesvol is. Omdat we de ontwikkeling als het ware ‘real time’ meemaken kunnen we ook bijsturen, in plaats van alleen achteraf constateren dat het daar of daar anders had gemoeten.“ Belangrijk is ook inzicht in de rol van financiële stromen. Groen: “De kunst van ‘high-tech high-growth’ ondernemen is om in een vroeg stadium te bedenken voor welke markt welk product gemaakt wordt en hoe je daarvoor wereldwijd de gespecialiseerde financiers lokt.” De UT ondersteunt de nieuwe ondernemers door het beschikbaar stellen van faciliteiten. Groen: “Voor bedrijven die werken met nanotechnologie stellen we de wetenschappelijke cleanroom van Mesa+ ter beschikking. Dat klinkt wellicht logisch, maar komt betrekkelijk weinig voor in de wetenschappelijke wereld.”

Crisis geen probleem

De zware economische crisis levert voor VLT geen problemen op. Groen: “Juist in een tijd van crisis zie je veel bedrijven ontstaan. Mensen die ontslagen worden zien kansen en bedrijven laten werknemers stoeien met ideeën waar nooit tijd voor was. Natuurlijk is het nu lastiger om kredieten te krijgen maar het type bedrijven dat binnen VentureLab wordt gestart heeft sowieso tijd nodig om de markt op te gaan. Juist nu is het goed om voorbereid te zijn op het aantrekken van de markt en het moment dat investeerders weer vertrouwen in de toekomst hebben.” Groen is blij met de belangstelling uit de VS. “Meestal is het andersom. De VLT methode wordt internationaal herkend als zeer bijzonder, vooral omdat we gemeenschappen creëren die bestaan uit verschillende disciplines. Zij gaan met elkaar ondernemingen ontwikkelen. In een wat andere vorm zie je dit ook in bijvoorbeeld Silicon Valley.” Voor ondernemen moet je een zeker talent hebben, maar er valt veel te leren, zegt Aard Groen. “Ik speel zelf trombone en weet dat talent alleen niet genoeg is. Je moet er dagelijks hard aan werken, dan pas haal je het gewenste niveau. Dat is met ondernemen niet anders.”

Meer over wetenschappelijke achtergrond hoort u in de podcast Aard Groen.

Terug naar de informatie pagina.